Ders Adı El Sanatlarında Desen
Ders Kodu MDS-3112
Dersin Türü Zorunlu
Ders Biriminin Seviyesi Ön Lisans
Yıl 1
Dönem 2.Yarıyıl
AKTS 3
Dersi Veren(ler) Öğr. Gör. Dr. Emine KAYHAN
Dersin Yardımcıları
Ders İşleme Biçimi Yüz Yüze
Önkoşul Dersleri
Dersin İçeriği Türk Desen ve motiflerini halı, tezhip, çini, kalem işi gibi alanlara uygulamak.
Dersin Verildiği Diller Türkçe
Dersin Amacı Geleneksel sanatlar, bir devletin bir ulusun geçmişten günümüze, yaşanmışlığın bir değerler birikimidir. Aynı zamanda geleneksel sanatlar, geçmişten günümüze kadar oluşmuş ve olgunlaşmış kültürünün, donatılmış bir yansımasıdır. Bu sanatlar, estetik anlayışın aynası, el emeği, göz nuru, özgün yapıtlardır. Bu yapıtları, günlük kullanım gereçlerinden tutunda, süsleme araçlarına ve armağan edilen nesnelere değin geniş bir yelpaze içinde karşımıza çıkmaktadır. Amaç, öğrencilere geçmişten günümüze kadar olan bu yaşanmışlığın, oluşturduğu ve geleneksel Türk süsleme sanatının temelini oluşturan örgeleri tarihsel gelişimi ile birlikte tanıtmak.
No Dersin Kazanımları  
1 Türk süsleme sanatının temelini oluşturan örgeleri tarihsel gelişimi ile birlikte tanıtmak. Bu motiflerden meydana gelen kompozisyonların oluşturmasını sağlamak, öğrenilen bu örge ve desenlerin nerelerde kullanılacağını öğretmektir. Ayrıca, diğer sanat da
2 Öğrenci disiplinlerarasılığı kavramıştır.
3 Öğrenci deneyimlerini kendi alanında da kullanabilir ve yaratıcı fikirler oluşturabilir.
4 öğrenci özgün tasarımlarını yapar
5 Farklı malzeme, teknik kullanımı ve uygulama yöntemleri konusunda bilgi ve deneyim sahibi olmak.
DERSİN KAZANIMLARI / PROGRAM YETERLİKLERİ İLİŞKİ MATRİSİ
DKPY1PY2PY3PY4PY5PY6PY7PY8PY9PY10PY11
1
2
3
4
5
5-Çok Yüksek İlişkili 4- Yüksek İlişkili 3-Orta İlişkili 2- Zayıf İlişkili 1-Çok Zayıf İlişkili 0-İlişkisiz
Hafta Konular  
1 Üniversiteye yeni başlayacak olan öğrencilerle tanışma, Üniversite, Fakülte ve İdari birimler hakkında bilgilendirme.
  Ön Hazırlık: Türk Desenleri ve Tasarımı (Ders notları), Ünal Erdinç.
2 Orta Asya (Hun, Göktürk ve Uygur) sanatı hakkında bilgi verilir. Ön hazırlık olarak sağa, sola, aşağı ve yukarı düz çizgi çalışması.
  Ön Hazırlık: İslâm Öncesi Türk Sanatı, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, Erdem Yücel.
3 Türklerin İslamiyetle birlikte tanışmış oldukları sanat hakkında bilgi verilir. Sağdan sola, soldan sağa eğri ve içten dışa, dıştan içe helezonik çizgi çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Tezyinî Sanatlarında Motifler, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol- Çiçek Derman.
4 16. yüzyıldan (klasik dönem) Osmanlının son dönemine, cumhuriyetin ilk yıllarından günümüze kadar olan Türk sanatı hakkında kısa bilgi verilir. Üç başlık altında incelenen Türk süsleme motiflerinden biri olan bitkisel motiflerinin tanıtımı. Desen veya kompozisyon içindeki yaprak motiflerinin yeri görevleri ve çizimleri.
  Ön Hazırlık: Türk Sanatında Hayvan Sembolizm, Seyran- İstanbul, Dr. Yaşar Çoruhlu.
5 Sade yaprak motifinin tanımı ve bu motifin çizim çalışması. Tek dişli yaprak motifinin tanımı ve bu motifin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner. DESEN TASARIMI Çizim Tekniği ve Çeşitleri, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol,
6 İri dişli yaprak motifinin tanımı ve bu motifin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner.
7 Parçalı dilimli yaprak motifinin tanımı ve motifin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner.
8 Ortadan katlı yaprak motifinin tanımı ve bu motifin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner.
9 Çalışılan yaprakların tekrarı
10 Tek ve çift noktadan dönüşlü yaprak motiflerinin tanımı ve bu motiflerin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner.
11 Sap çıkması - salyangoz motiflerinin tanımı ve bu motiflerin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk
12 Penç motifinin tanımı, tarihsel gelişimi, kompozisyon veya desen içindeki görevi ve çeşitlerinin çizimi.
  Ön Hazırlık: Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk
13 Penç motifi ve çeşitlerinin çizimine devam edilir.
  Ön Hazırlık: Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz.
14 Hatayi motifinin tanımı, tarihsel gelişimi, kompozisyon veya desen içindeki görevi ve çeşitlerinin çizimi. Hatayi motifi ve çeşitlerinin çizimine devam edildi.
  Ön Hazırlık: Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz.
No Bölüm Öğrenme Çıktısı Katkı Düzeyi
1 Sanatın temel ilkelerini bilmek,anlamak ve konusuna uyarlabilmek. 5
2 Yaşam boyu öğrenme bilinci kazanır. 5
3 Mimari uygulamalar için gerekli olan teknikleri ve modern araçları kullanma becerisi. 4
4 Sanatsal,kültürel ve etik değerlere sahiptir. 5
5 Mimari Süsleme Sanatları ile ilgili verilerin toplanması, yorumlanması, duyurulması ve uygulanmasında sosyal mesleki değerlere sahip olmak. 4
6 Artistik,anotomik oranları;farklı teknik ve malzemeyi, resimsel gözlem ve temel kavramları bilir. 2
7 Farklı yüzyıllarda kullanılan süsleme unsurlarını tasarımların motiflerin, üslupsal farklılıklarını bilmek, kullanabilmek ve de bu dönemlerde görülen kavramları, ekolleri, sanatçıları ve onların tekniklerini bilmek. 4
8 Seramik şekillendirme yöntemlerini,dekor tekniklerini bilir,üç boyutlu atölye uygulamaları yapar.,alanıyla ilgili yenilikleri takip ederek tasarım ve uygulamalarda gelenekseli ve çağdaşı birleştirerek yeni yorumlara ulaşır.,sırlama ve fırınlama işlemlerini gerçekleştirir,alanıyla ilgili teknolojik araçları,elektrikli cihaz ve makineleri kullanır,sorunları ve çözümleri anlar. 3
9 Edindiği bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirebilecek;yaşam boyu öğrenme yaklaşımını benimseyebilecek,bilgilerini yenilenme ve sürekli gelişmeye yönelik olarak gözden geçirebilecektir. 4
10 İş güvenliği, çevre koruma kalite kavramlarını bilecek ve bunların gereklerini yerine getirebilecektir. 3
11 Bilimsel araştırma yöntemlerini kullanma yetisini kazanıp,endüstri ve sanat uygulamalarında kullanma. 5
Yarıyıl İçi Çalışmaları Sayısı Katkı Payı
Ara Sınav 1 40
Kısa Sınav 0 0
Ödev 0 0
Devam 0 0
Uygulama 0 0
Labaratuvar 1 60
Proje 0 0
Atölye 0 0
Seminer 0 0
Arazi Çalışması 0 0
Sözlü sınav 0 0
Portfolyo 0 0
Doküman İncelemesi 0 0
Performans değerlendirme 0 0
Sunum 0 0
Alan Çalışması 0 0
Vaka Çalışması 0 0
Video Kaydı 0 0
Öz değerlendirme 0 0
Akran Değerlendirme 0 0
Eşleştirme Testleri 0 0
Çoktan seçmeli test 0 0
Kısa Cevaplı test 0 0
Kontrol listeleri 0 0
Dereceleme Ölçekleri 0 0
Zihin Haritalama 0 0
Araştırma yazısı 0 0
Çevrimiçi anket 0 0
Çevrimiçi Kısa sınav 0 0
TOPLAM 0
Yıliçinin Başarıya Oranı 40
Finalin Başarıya Oranı 60
TOPLAM 100
AKTS kredilerinin belirlenmesinde öğrenci işyükü anketlerinden faydalanılmaktadır.
Etkinlik Sayısı Süresi Toplam
Ders Süresi (Sınav Haftaları Hariç) 14 3 42
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi 14 3 42
Ödevler 0 0 0
Sunum 0 0 0
Proje 0 0 0
Laboratuar Çalışması 0 0 0
Arazi ya da Alan Çalışması 0 0 0
Ara Sınavlar 1 3 3
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 3 3
İşyükü Saati (30) 30
Toplam İşyükü / Saat 90    
Dersin Akts Kredisi 3    
Ders Notu 1. Türk Desenleri ve Tasarımı (Ders notları), Ünal Erdinç. 2. Klasik Devir Türk Tezyînî Sanatlarında DESEN TASARIMI Çizim Tekniği ve Çeşitleri, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol, 3. Türk Tezyinî Sanatlarında Motifler, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol- Çiçek Derman. 4. Türk Sanatında Hayvan Sembolizm, Seyran- İstanbul, Dr. Yaşar Çoruhlu. 5. Erken Devir Türk Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi, Yaşar Çoruhlu. 6. Türk İslam Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi; Yaşar Çoruhlu. 7. İslâm Öncesi Türk Sanatı, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, Erdem Yücel. 8. Türk Sanatı El Kitabı (İslâm Öncesi Sanat, Mimari- Hat- Kumaş- Çini- Keramik- Minyatür),İnkılâp Kitabevi, Oktay Aslanapa. 9. Türk Sanatı, Remzi Kitabevi, Oktay Aslanapa. 10. Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner. 11. Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk. 12. Başlangıcından Bugüne Türk Sanatı, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. 13. Türk Sanatı, Cem Yayınevi, Prof. Celâl Esad Arseven. 14. İslam Ülkelerinde Sanat, Cem Yayınevi, Suut Kemal Yetkin. 15. Hun Sanatı, Millî Eğitim Bakanlığı Kültür Yayınları, Nejat Diyarbekirli. 16. Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz. 17. Türk Tarihi ve Kültürü, Pegem A Yayınları, Prof. Dr. Cemil Öztürk 18. Türk Motifleri, Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu, Cahide Keskiner.
Diğer Kaynaklar 1. Türk Desenleri ve Tasarımı (Ders notları), Ünal Erdinç. 2. Klasik Devir Türk Tezyînî Sanatlarında DESEN TASARIMI Çizim Tekniği ve Çeşitleri, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol, 3. Türk Tezyinî Sanatlarında Motifler, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol- Çiçek Derman. 4. Türk Sanatında Hayvan Sembolizm, Seyran- İstanbul, Dr. Yaşar Çoruhlu. 5. Erken Devir Türk Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi, Yaşar Çoruhlu. 6. Türk İslam Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi; Yaşar Çoruhlu. 7. İslâm Öncesi Türk Sanatı, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, Erdem Yücel. 8. Türk Sanatı El Kitabı (İslâm Öncesi Sanat, Mimari- Hat- Kumaş- Çini- Keramik- Minyatür),İnkılâp Kitabevi, Oktay Aslanapa. 9. Türk Sanatı, Remzi Kitabevi, Oktay Aslanapa. 10. Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner. 11. Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk. 12. Başlangıcından Bugüne Türk Sanatı, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. 13. Türk Sanatı, Cem Yayınevi, Prof. Celâl Esad Arseven. 14. İslam Ülkelerinde Sanat, Cem Yayınevi, Suut Kemal Yetkin. 15. Hun Sanatı, Millî Eğitim Bakanlığı Kültür Yayınları, Nejat Diyarbekirli. 16. Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz. 17. Türk Tarihi ve Kültürü, Pegem A Yayınları, Prof. Dr. Cemil Öztürk 18. Türk Motifleri, Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu, Cahide Keskiner.
Materyal
Dökümanlar 1. Türk Desenleri ve Tasarımı (Ders notları), Ünal Erdinç. 2. Klasik Devir Türk Tezyînî Sanatlarında DESEN TASARIMI Çizim Tekniği ve Çeşitleri, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol, 3. Türk Tezyinî Sanatlarında Motifler, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol- Çiçek Derman. 4. Türk Sanatında Hayvan Sembolizm, Seyran- İstanbul, Dr. Yaşar Çoruhlu. 5. Erken Devir Türk Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi, Yaşar Çoruhlu. 6. Türk İslam Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi; Yaşar Çoruhlu. 7. İslâm Öncesi Türk Sanatı, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, Erdem Yücel. 8. Türk Sanatı El Kitabı (İslâm Öncesi Sanat, Mimari- Hat- Kumaş- Çini- Keramik- Minyatür),İnkılâp Kitabevi, Oktay Aslanapa. 9. Türk Sanatı, Remzi Kitabevi, Oktay Aslanapa. 10. Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner. 11. Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk. 12. Başlangıcından Bugüne Türk Sanatı, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. 13. Türk Sanatı, Cem Yayınevi, Prof. Celâl Esad Arseven. 14. İslam Ülkelerinde Sanat, Cem Yayınevi, Suut Kemal Yetkin. 15. Hun Sanatı, Millî Eğitim Bakanlığı Kültür Yayınları, Nejat Diyarbekirli. 16. Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz. 17. Türk Tarihi ve Kültürü, Pegem A Yayınları, Prof. Dr. Cemil Öztürk 18. Türk Motifleri, Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu, Cahide Keskiner.
Ödevler Ders içinde yapılan uygulamalar tamamlanır.
Sınavlar Sınavlar ders içerisinde yapılan uygulamalar ödev şeklinde teslim edilerek yapılacaktır.
Materyal Diğer
Planlanmış Öğrenme Faaliyetleri ve Öğretim Yöntemleri